تبلیغات
فیزیک - عدسی ضخیم
فیزیک
آموزش، نکته، تست، نمونه سوال فیزیک راهنمایی
به وبلاگ فیزیک خوش آمدید.شما در این قسمت می توانید مطلب مورد نظر خود را در وبلاگ جستجو کنید. لطفا برای بهبود کیفیت وبلاگ نظرات خود را در در بخش تماس با ما در پایین صفحه قرار دهید.
در حال بارگذاری موتور جستجو
بازدید : مرتبه
تاریخ : دوشنبه 31 مرداد 1390

وقتی كه نتوان ضخامت عدسی را در مقایسه با فاصله كانونی آن كوچك گرفت، در این صورت بعضی از روابطی كه در مورد عدسیهای نازك بیان می‌شود، قابل استفاده نیستند. چنین عدسیهایی را عدسیهای ضخیم می‌گویند. این اصطلاح نه تنها درباره یك عدسی همگن شامل دو سطح كروی با جدایی نسبتا زیاد بكار می‌رود، بلكه هر گونه سطوح هم محور در نقش یك دستگاه واحد نیز عدسی ضخیم است. بنابراین ممكن است یك عدسی ضخیم از چند عدسی نازك كه ممكن است با هم در تماس بوده یا از هم جدا باشند، درست شود.


مشخصات عدسی ضخیم

محور اصلی

محور اصلی ، خط مستقیمی است كه رئوس و مراكز سطوح كروی طرفین عدسی ضخیم را به هم وصل می‌كند.

كانون عدسی

اگر پرتوی به موازات محور اصلی بر عدسی بتابانیم، بعد از شكست و عبور از عدسی‌ها ، خود پرتو یا امتداد آن هر جا كه محور اصلی را قطع كند، آن نقطه را كانون عدسی می‌گویند. در حالتی كه خود پرتوها بعد از خروج از عدسی‌ها محور اصلی را قطع كنند، در این صورت كانون حقیقی است. در حالت دوم كه امتداد پرتوهای خروجی محور اصلی را قطع كنند، كانون مجازی خواهد بود.

كانون شیئی و تصویری

كانون شیئی نقطه‌ای است بر روی محور اصلی كه اگر نوری از آن نقطه بر مجموعه سطوح كروی بتابد، پرتو نور بعد از خروج از سیستم موازی محور اصلی خواهد بود. برای مشخص كردن این نقطه باید نوری از خروجی سیستم به موازات محور اصلی بر آن بتابانیم. با در نظر گرفتن این كه در این حالت كانونها عوض شده (كانون شیئی ، تصویری شده) ، شكست پرتو را در مجموعه سطوح كروی تعقیب می‌كنیم تا نور از سیستم خارج شود. این نور خود یا امتدادش هر جا محور اصلی را قطع كند، این نقطه كانون شیئی حقیقی یا مجازی سیستم خواهد بود. اگر كانون در فضای شیئی عدسی قرارگیرد، آن را كانون شیئی می‌گویند، كانون در طرف دیگر كانون تصویری خواهد بود.

صفحات كانونی

اگر صفحه‌ای عمودی را در كانونهای شیئی و تصویری بر محور اصلی عدسی ضخیم رسم كنیم، صفحات كانونی آن عدسی تشكیل خواهند بود.

نقاط اصلی و صفحات اصلی

اگر پرتوی را به موازات محور اصلی بر سطح عدسی بتابانیم، در این صورت پرتو نور بعد از شكست در داخل سیستم از طرف دیگر خارج می‌شود. حال اگر امتداد پرتو موازی با محور اصلی را در داخل سیستم ادامه دهیم، این خط امتداد پرتو خروجی را در نقطه‌ای قطع می‌كند، در این نقطه صفحه عمودی بر محور اصلی عدسی رسم می‌كنیم كه آن را صفحه اصلی تصویر می‌گویند. نقطه تقاطع این صفحه با محور اصلی را نقطه اصلی تصویر می‌گویند.

حال اگر پرتوها از كانون شیئی خارج شده و بر سیستم تابانده شوند، در این صورت از طرف دیگر به‌صورت موازی خارج می‌شوند. اگر عملیات فوق را در مورد این پرتوها نیز انجام دهیم، نقطه اصلی شی و صفحه اصلی شی نیز حاصل می‌گردد. اصطلاحاً این نقاط اصلی را با نشان می‌دهند.




فرمول عدسی سازان در مورد عدسی ضخیم

در مورد یك عدسی ضخیم كه در هوا قرار دارد، می‌توان فرمول ساده عدسی نازك را بكار برد. ولی باید توجه داشت كه فواصل جسم و تصویر به ترتیب باید از صفحات اصلی كه از می‌گذرد، اندازه گیری شوند. در این صورت فاصله كانونی f (نسبت به صفحه اصلی) از رابطه زیر حاصل می‌شود:

در رابطه فوق t كلفتی یا ضخامت عدسی ، شعاعهای سطوح كروی در طرفین عدسی و n ضریب شكست عدسی می‌باشد. 

منبع: رشد




طبقه بندی: مطالب جالب فیزیکی، 
برچسب ها: عدسی، عدسی ضخیم، نور، فیزیک، مطالب جالب، مطالب جالب فیزیکی، عدسی ها، ذره بین، مقالات فیزیک، عدسی های ضخیم،
ارسال توسط مرضیه برزگر
تقویم


حدیث روز:

سخن روز:
اخبار علمی

پیوند های روزانه
نظر سنجی
در کدام مبحث فیزیک بیشتر اشکال دارید؟











ابر برچسب ها
مترجم وبلاگ

فیزیک اول دوم سوم راهنمایی

نمونه سوال نکته آموزش فیزیک

فیزیک راهنمایی

مطالب جالب فیزیک

سمپاد تیزهوشان